Efes Blog 7/11: Efes Antik Kenti – Yamaç Evler (3.Bölge’nin devamı)

Instagram:  gezenpati_, Facebook: @GezenPatii  

Önceki yazımız için buraya tıklayınız.

Blog 7: Efes Antik Kenti (3.Bölge – Yamaç Evler)

Yamaç Evler (Hillside Houses)

Yamaç Evler (Teras Evler), Efes’in tam kalbinde yer alan, şehrin elit kesimine hitap eden bir mahalle. Normalde antik kentlerin merkezinde sivil yerleşim alanı bulunmazmış ancak Efes’teki bu uygulama istisnai bir durummuş. Yamaç Evler’in temeli MÖ III. yüzyılda atılmış. Efes’in Asia Eyaleti’nin başkenti olmasından sonra mahalle en parlak günlerini yaşamaya başlamış (MS I-III. yüzyıllar arası).

Evlerde şehrin en elit kesimi oturuyormuş ve her bir konut 400-950 metrekare büyüklüğündeymiş. Evlerin yerleri mozaik, duvarları fresklerle süslüymüş. Evlerin yapımında yazın serin, kışın ılık tutan inşaat malzemeleri kullanılmış, yerden ısıtmalı merkezi bir sistem uygulanmış. Burada yaşayanlar tahmin edebileceğiniz gibi şatafatlı yemeklere, eğlencelere ve kutlamalara ev sahipliği yapıyorlarmış.

Efes’le ilgili ilk yazımızda MS 240-290 yılları arasında Roma’nın ve Efes’in başına birçok felaketin geldiğini anlatmıştık (İlk yazımıza dönmek için tıklayınız). Bu felaket döneminden sonra Yamaç Evler’in sahipleri artan maliyetleri karşılayamamaya ve bir bir evleri terk etmek zorunda kalmışlar. Akdeniz’in en lüks mahallesi olan bu bölge, MS III. yüzyılın ortalarından itibaren han, taverna, otel gibi yapıların bulunduğu bir alana dönüşmüş.

MS VI. yüzyılda Yamaç Evler artık mütevazı bir Bizans mahallesiymiş. Şatafatlı yapıların yerinde nalbantlar, çömlekçiler ve rüzgar değirmenleri bulunuyormuş. Sonraki yıllarda başlayan Arap akımları ile mahalle tamamen terk edilmiş.

Yamaç Evler, Efes Antik Kenti’nin içinde ayrı bir müze alanı. Celsus Kütüphanesi’nin yanında bulunuyor. İçeriye giriş için kapısında ödeme yapmanız gerekiyor ve Müzekart geçerli değil. Yamaç Evler’in üstü koruma amaçlı bir çatı ile örtülmüş. Bu çatının da inşasını, Celsus Kütüphanesi’nin restorasyonunda olduğu gibi Avusturyalılar üstlenmişler. Yüz yıldan uzun bir süredir Efes’te çalışmalarına devam eden Avusturyalılar olmasaydı muhtemelen günümüzde Efes, birçok yönden hâlâ keşfedilmemiş bir yer olarak bizi bekliyor olacaktı.

Yamaç Evler’in tamamının üstü kapalı değil, üstü kapalı olan kısımda ayrı bir giriş ücreti alınıyor.

Yamaç Evler’in girişinde bulunan Oktagon isimli mezar anıt, Kleopatra’nın kız kardeşi için yapılmış. Yanında da şehrin kurucusu Androklos adına bir çeşme bulunuyormuş.

Üstte, solda görülen Mermer Salon’un ilk hâli ortadaki fotoğrafta resmedilmiş. Yine üst fotoğrafta sağdaki daha yüksek olan yapı Bazilika. Mermer Salon’un hem duvarları hem de yerleri mermerle kaplıymış, ortasında fıskiye bulunuyormuş. Bazilikanın ise yerleri mermer, duvarları fresklerle süslenmiş. Ortasında bir havuz bulunuyormuş. Alttaki fotoğrafta Bazilika içindeki fresklerin ufak bir kısmı görülüyor.

 

Yamaç Evler’in büyük bir kısmının tabanında mozaikler, duvarlarında resimler bulunuyormuş. Odalarını çeşitli heykellerle süslemişler. Çok zevkli döşenmiş olan bu evleri süsleyen resimler/mozaikler/heykeller kimi zaman mitolojik karakterleri ve imparatorları resmederken, kimi zaman ev sahibini ya da bir tiyatro sahnesini, hatta evin kölesini bile resmedebiliyormuş.

Not: Yamaç Evleri’nde sayısız mozaik parçası bulunuyor. Avusturyalılar’ın “Dünyanın en büyük puzzle’ı” olarak isimlendirdiği bu mozaik parçalarını hâlâ birleştirmeye çalışıyorlar.

 

Yamaç Evleri gezerken yapıların korunması için camdan basamaklar ve köprüler inşa edilmiş.

Yamaç Evler’den görüntüler

Yamaç Evler’in panoramik görüntüsü

 

Selçuk’taki Efes Müzesi’nde Yamaç Evler’de bulunan ve parçalar için ayrı bir sergi odası bulunuyor:

İmparator Marcus Aurelius’a ait bir heykel (MS II. yüzyıl)

Sokrates Heykeli (MS IV. yüzyıl)

Fildişinden yapılan bu kabartmalar, Yamaç Evler’den çıkan en güzel buluntulardan. MS II. yüzyıla aitler.

Yamaç Evler’de kullanılan ev eşyaları. Alttaki cam tüp bir parfüm şişesiymiş 😊

Efes Müzesi’ndeki Yamaç Evler Koleksiyonu’nda bulunan bütün parçalar birbirinden güzeldi.

Yazının devamı için buraya tıklayınız.

2598total visits,5visits today

Bir Cevap Yazın