Helsinki Blog 1/4: Helsinki (Helsingfors) ve Helsinki Şehir Merkezi

Instagram:  gezenpati_, Facebook: @GezenPatii  

 

Blog 1: Helsinki (Helsingfors) ve Helsinki Şehir Merkezi

Helsinki (Helsingfors)

İskandinavya’da çok büyük şehirler bulunmaz ve bu coğrafyada ziyaret ettiğiniz şehirlerde Paris’in, Roma’nın görkemini görmek gibi bir beklentiniz varsa hayal kırıklığına uğrarsınız. Halbuki İskandinav yerleşim yerlerinin güzelliği, sadeliğinden gelir. Bu sadelik, ince düşüncelerle zenginleştirilir. Bu nedenle İskandinav şehirlerinde gezerken sadece bakmamalısınız, aynı zamanda baktığınızı görmelisiniz.

Finlandiya’nın başkenti ve en büyük şehri olan Helsinki de yukarıda saydığım kriterlerin içinde. 630 bin kişinin yaşadığı bu ufak başkent, Vantaa ve Espoo şehirlerine birleşik. Helsinki-Vantaa-Espoo metropoliten alanındaki şehirlerin birbirine birleşik olması nedeniyle pratikte tek şehir kabul ediliyor ve tüm bu bölgede 1,1 milyon insan yaşıyor.

Finlandiya, Avrupa Birliği üyesi bir ülke ancak Avrupa’nın Finlandiya ile olan kara bağlantısı sadece İsveç ve Norveç’in kuzeyinden ibaret olmasından dolayı Helsinki’ye ulaşım çoğu zaman havayoluyla sağlanıyor. Karayoluyla sadece St. Petersburg (Rusya) üzerinden Helsinki’ye ulaşılabiliyor. Helsinki’nin başta Stockholm (İsveç) ve Tallinn (Estonya) olmak üzere çeşitli Avrupa şehirlerine deniz bağlantısı da var. Konu hakkında detaylı bilgi edinmek için Finlandiya’ya Karadan Ulaşmak, Finlandiya’ya Havadan Ulaşmak, Finlandiya’ya Denizden Ulaşmak başlıklarını okuyabilirsiniz.

Finlandiya bayraği

Helsinki’nin flaması

 

Finlandiya’da Doğa ve Ormancılık başlığında da bahsettiğim gibi Finlandiya ormandan oluşmaz, ormanın içine Finlandiya kurulmuştur ve başkent Helsinki’de bile bunu hissederseniz. Bu durum şehirlerin nüfusuna oranla çok daha geniş alanlara yayıldığı anlamına gelir. Bu nedenle 1,1 milyon kişinin yaşadığı Helsinki-Vantaa-Espoo metropoliten alanının yayıldığı alan 20 milyondan fazla insanın yaşadığı İstanbul’un yarısından büyük.

Birebir büyütmede İstanbul ve Helsinki-Vantaa-Espoo metropoliten alanının yayıldığı alan

 

Helsinki, yeni bir şehir. 1550 yılında İsveç Kralı Gustav I tarafından Vantaa Nehri’nin ağzına Helsingfors ismiyle kurulmuş. Finlandiya’nın ikinci resmi dili olan İsveççe’de Helsinki ismi hâlâ Helsingfors olarak kullanılıyor (Bkz. Finlandiya’da Sosyal Yaşam ve Kültür – İsveçliler). Rusların Finlandiya’yı İsveçlilerden almasından sonra Ruslar, 1812 yılında Finlandiya’nın başkentini Turku’dan Helsinki’ye taşımışlar. Rusların bunu yapmasındaki amaç, İsveç’e yakın olan Fin başkentini İsveç’ten uzaklaştırmak ve dönemin Rus başkenti St.Petersburg’a yaklaştırmakmış. Bu şekilde Ruslar, Finlandiya’yı daha etkili bir şekilde yönetmeyi amaçlamışlar. Helsinki’nin başkent olmasından sonra ise şehir büyük bir hızla gelişmiş.

Bütün Fin yerleşim yerlerinin nüfuslarına göre yayıldıkları alan oldukça fazladır ancak hepsinin merkezi küçüktür. Ülkenin en büyük şehri Helsinki’nin bile merkezi küçüktür ve gezmesi kolaydır. Şehirde bulunan etkili ve düzenli ulaşım ağı ise merkezin gezilmesini daha da kolaylaştırır.

 

Helsinki şehrini dört bölüm altında inceledik:

  • Helsinki Şehir Merkezi
  • Helsinki Şehir Merkezinin Kuzeyi
  • Helsinki Şehir Merkezinin Çevresi
  • Suomenlinna

 

Bölüm 1: Helsinki Şehir Merkezi

Helsinki haritası

Helsinki Şehir Merkezi’nin haritası

  1. Tren İstasyonu Meydanı (Rautatientori)
  2. Finlandiya Ulusal Tiyatrosu (Suomen Kansallisteatteri)
  3. Ateneum
  4. Kiasma
  5. Kamppi
  6. Senato Meydanı (Senaatintori)
  7. Aleksanterinkatu
  8. Esplanadi Parkı (Esplanadin puisto)
  9. Kauppatori
  10. Uspenski Katedrali (Uspenskin katedraali)
  11. Hotel Torni
  12. Eski Kilise (Vanhakirkko)
  13. Parlamento Binası (Eduskunta)
  14. Finlandiya Doğa Tarihi Müzesi (Luonnontieteellinen museo)
  15. Temppeliaukio Kilisesi (Temppeliaukion kirkko)
  16. Finlandiya Ulusal Müzesi (Suomen kansallismuseo)
  17. Kaisaniemi Botanik Bahçesi (Kaisaniemen kasvitieteellinen puutarha)
  18. Kaisa Kütüphanesi (Kaisa-talo)

 

1. Tren İstasyonu Meydanı (Rautatientori)

Bu meydan şehrin en işlek yerlerinden biri. Birçok şehir içi otobüs hattının ilk ya da son durağı ve Merkez Tren İstasyonu da bu meydanda bulunuyor. İstasyonun girişinde bulunan ve elinde küre tutan adam heykelleri hem Finlandiya’nın bizdeki TCDD (T.C. Devlet demiryolları)’nin muadili olan VR firmasının hem de istasyonun simgesi haline gelmiş (Bkz. Finlandiya’da Kara Ulaşımı).

Merkez Tren İstasyonu’nun girişinde elinde küre tutan adamlar hem VR firmasının hem de istasyonun simgesi haline gelmiş.

Helsinki’ye ilk gittiğimde tren istasyonun saat kulesi restorasyondaydı ve kulenin üstü, restorasyon sonrası durumunu gösteren birebir boyutta bir resimle örtülmüştü. Böylece hem insanlar kulenin son hali konusunda bilgilendiriliyorlardı hem de görüntü kirliliğinin önüne geçilmiş olunuyordu (Bkz. Şehircilik & Finlandiya’da Yaşamak).

Finli-Alkol İkilisi başlığı altında bahsettiğim şehir meydanı da burasıydı 😊

Rautatientori’den genel bir görüntü

Meydanın çevresinde gezinirken birkaç bina ilginizi çekecek. Bunlar Finlandiya Ulusal Tiyatrosu, Ateneum ve Modern Sanatlar Müzesi (Kiasma)’dir.

 

2. Finlandiya Ulusal Tiyatrosu (Suomen Kansallisteatteri)

1872 yılında inşa edilen Ulusal Tiyatro Binası, kuzey mimarisinde inşa edilmiş. Ön cephesi Tren İstasyonu Meydanı’na ve meydandaki bir havuza bakıyor.  Meydanın çevresine bakarsanız mimarisi güzel birkaç bina görüyorsunuz.

Finlandiya Ulusal Tiyatrosu (Suomen Kansallisteatteri)

 

3. Ateneum

Ateneum binası bir sanat müzesi ve ülkenin en büyük sanat koleksiyonlarından birine ev sahipliği yapmakta. Bina, 1887 yılında inşa edilmiş.

Beyaz Zambaklar Ülkesi kitabında Ateneum hakkında şunlar yazıyor:

“Ateneum Müzesi, Finlandiya’nın en önemli müzesidir. Ünlü ressamların tablolarını bünyesinde bulundurmaktadır. Bu eserler Finlandiyalıların ülkelerini yaşanabilir kılmak için çok fazla çaba ve emek harcadıklarını ve bunun için çok fedakarlık yaptıklarını açıkça ortaya koymaktadır. Birçok tabloda şu manzara vardır: Köylüler arazileri temizleyerek ekime hazır hale getirmek için ağaçları kesip yerden çıkardıkları köklerini yakmakta, arazileri taş ve kayalardan temizlemekte, taşıdıkları toprağı granit kayaların üzerine dökmektedirler. Toprağı kullanılabilir hale getirmek için birkaç kuşak fedakarca çalışmıştır. Doğa, bataklıklar ve göllerle, kayalarla dolu bir ülke yaratarak adeta insanlarla alay etmekteyken insan doğanın çağrısını kabul etti, onunla mücadele etti ve bu savaşı sonunda kazanarak doğayla alay etmeye başladı.”

Ateneum Sanat Müzesi

Resmi web sitesi: www.ateneum.fi

 

4. Kiasma

Kiasma, 1998 yılında inşa edilmiş olan Modern Sanatlar Müzesi’dir ve dört binden fazla sanatçının eserleri sergilenir.

Kiasma Modern Sanatlar Müzesi

Resmi web sitesi: www.kiasma.fi

 

5. Kamppi

Kamppi aslında mahallenin ismi ancak bu mahalle, daha çok ulaşım merkezi olarak anılmakta. Ulaşımda Entegrasyon başlığı altında Kamppi’den bahsetmiştim. Okumanızı tavsiye ederim.

Kamppi’den görüntüler

Terminalin ön kısmındaki meydanda değişik mimarisiyle Kamppi Şapeli (Kampin kappeli) ilginizi çekecek. 2012 yılında tamamlanmış olan bu şapel, mimari tasarım ödülü de almış.

Mimari tasarım ödüllü Kamppi Şapeli

 

6. Senato Meydanı (Senaatintori)

Senato Meydanı, Helsinki’nin hem önemli meydanlarından biri hem de şehrin en eski bölgesidir.

Senato Meydanı (Senaatintori)

Meydanın çevresinde Helsinki Katedrali (Helsingin tuomiokirkko), Hükümet Sarayı (Valtioneuvoston linna), Helsinki Üniversitesi (Helsingin yliopisto)’nin merkez binası, Ulusal Kütüphane (Kansalliskirjasto) binaları ve ortasında İmparator Alexander II’nin heykeli bulunuyor.

Alexander II, 1855-1881 yılları arasında Rusya’nın imparatorluğunu yapmış ve Rusya yönetimindeki Finlandiya’ya özerklik vererek Finlandiya’nın ulusal bilincinin gelişmesine yönelik girişimlerde bulunmuş. İmparator Alexander II döneminde Finlandiya’nın Euro’dan önceki ulusal birimi Markka’nın kullanılmasını sağlamış, ülkeye yerli ve yabancı yatırımcıları teşvik etmiş, demiryollarının kurulmasına öncülük etmiş ve ülke sanayisinin gelişmesine katkıda bulunmuş. Bu nedenle Finliler tarafından çok sevilen bir imparator ve 1894 yılında Helsinki’nin en önemli meydanına bu Rus imparatorun heykeli konulmuş.

İmparator Alexander II heykeli

Senato Meydanı’nda şüphesiz en çok dikkat çeken bina Helsinki Katedrali’dir ve bu katedral aynı zamanda şehrin sembolüdür. 1852 yılında tamamlanan katedral, Neoklasik mimaride inşa edilmiş ve yeşil renkli büyük merkez kubbesinin çevresinde yine yeşil renkli dört adet küçük kubbe bulunuyor. Kuş bakışı bakıldığında bu küçük kubbeler merkezden birbirine eşit uzaklıkta ve oluşan bu haç şekline “Yunan haçı” denilmekte. Helsinki Katedrali, Luteryen yani Protestan bir katedral. Katoliklerde ya da Ortodokslarda alışık olduğumuz süslü mimariler Protestanlarda bulunmuyor. Protestanlar sadedir, şatafatı sevmezler ve nicelikten çok niteliğe önem verirler. Bu nedenle dıştan görkemli olan Helsinki Katedrali’ne de girdiğinizde içerideki aşırı sadelik sizi şaşırtıyor.

Helsinki Katedrali

1822 yılında inşası tamamlanan Hükümet Sarayı ise kuruluşundan günümüze hep yönetimsel amaçla kullanılmış. Günümüzde binada Başbakanlık’ın, Adalet ve Maliye Bakanlık’larının ofisleri bulunuyor. Senato Meydanı’nın karşı tarafında mimarisi Hükümet Sarayı’na çok benzeyen Helsinki Üniversitesi’nin merkez binası bulunuyor. Üniversite merkez binasının yan tarafında bulunan Ulusal Kütüphane ise Helsinki’nin en eski binalarından biri.

Senato Meydanı’nın panoramik görüntüsü. Sağda Hükümet Sarayı, solda Helsinki Üniversitesi merkez binası.

Ulusal Kütüphane

Helsinki Şehir Merkezi yazımızın devamı için buraya tıklayınız….

 

9485total visits,5visits today

Bir Cevap Yazın